Cắt tỉa, tạo tán mai vàng

Mai vàng ra hoa ở đâu

Mai vàng (Ochna integerrima) thường ra nụ ở nách lá trên những cành đã phát triển trong năm. Vì vậy, cắt tỉa sau Tết để kích cành mới khỏe là cách tăng số cành mang hoa. Cắt tỉa muộn vào cuối năm có thể làm mất cành mang nụ.

Điều kiện để cắt tỉa

• Cây khỏe, đang hoặc sắp ra lộc.
• Thời tiết ấm (ở miền Bắc, tránh giữa đợt rét).
• Dụng cụ sắc, sạch.

Các loại cắt tỉa

• Cắt tỉa sau hoa: cắt ngắn cành đã ra hoa, bỏ cành khô, cành yếu.
• Cắt tạo khung tán: chọn cành chính, tầng tán; bỏ cành mọc chéo, cành vào trong, cành vượt thẳng đứng.
• Ngắt đọt: khi cành mới dài, ngắt đọt để cành phân nhánh, tán dày.
• Tỉa thưa: cho ánh sáng vào trong tán.

Lịch cắt tỉa theo mùa miền Bắc

• Ngay sau Tết đến tháng 3: cắt tỉa sau hoa, chỉnh khung tán (khi trời đã đỡ rét).
• Tháng 4 – 7: ngắt đọt cành mới, tỉa thưa, uốn chỉnh cành.
• Tháng 8 – 9: tỉa nhẹ, hạn chế ngắt đọt muộn để cành kịp già, phân hóa nụ.
• Tháng 10 – Tết: hạn chế cắt; chỉ bỏ cành khô, cành bệnh.

Các bước cắt một cành

1. Xác định hướng muốn cành mới mọc.
2. Cắt phía trên một mắt (chồi) hướng ra ngoài tán.
3. Vết cắt gọn, hơi xiên.
4. Vết cắt to bôi keo liền sẹo.

Sai lầm thường gặp

• Cắt tỉa mạnh vào cuối năm: mất cành mang nụ.
• Không cắt sau hoa: cây ra lộc lộn xộn, tán rối.
• Cắt khi cây đang yếu: cây hồi chậm.

Sâu bệnh liên quan

• Vết cắt to là cửa ngõ nấm, sâu đục thân; bôi keo liền sẹo.
• Tán rậm: rệp sáp, nấm hồng; tỉa thưa thường xuyên.

Xử lý cành vượt

Cành vượt là cành mọc thẳng đứng rất mạnh từ thân hoặc cành chính, thường ra sau khi cắt tỉa nặng. Nếu cành vượt nằm ở vị trí phá dáng, cắt bỏ sát gốc khi còn non. Nếu nằm đúng chỗ cần lấp khoảng trống, giữ lại và ngắt đọt sớm để cành phân nhánh, sau đó uốn dây đưa về hướng ngang. Đừng để quá nhiều cành vượt cùng lúc vì chúng lấy hết sức cây, làm các cành mang hoa yếu đi.

Mẹo từ kinh nghiệm

• Nhìn dáng tổng thể từ xa trước khi cắt; mai đẹp thường có tán tròn đều hoặc tán tầng thoáng.
• Muốn nhiều hoa, ưu tiên giữ nhiều cành con khỏe phân bố đều thay vì ít cành to.
• Cành vượt mạnh nếu ở vị trí đẹp có thể giữ lại, ngắt đọt để biến thành cành mang tán.