Cắt tỉa tùng bồng lai giữ tán

Đặc điểm khi cắt tỉa

Tùng bồng lai (thường được xác định là Juniperus procumbens 'Nana') phân nhánh dày, đọt ngắn. Tán dày rất đẹp nhưng cũng dễ bí, lá bên trong và mặt dưới cành thiếu sáng sẽ vàng, khô dần. Cắt tỉa không chỉ để giữ dáng mà còn để giữ tán thoáng, khỏe.

Điều kiện để cắt tỉa

• Cây khỏe, đủ nắng.
• Dụng cụ: kéo mũi nhọn, nhíp.

Các kỹ thuật chính

• Ngắt đọt: khi đọt non dài vượt đường viền đám tán, cắt ở phần thân đọt, không cắt ngang lá kim.
• Tỉa thưa: bỏ cành yếu, cành chồng chéo, cành mọc thẳng lên trên đám tán hoặc thẳng xuống dưới.
• Làm sạch mặt dưới cành: tỉa bớt nhánh nhỏ, lá già mặt dưới để cành thác đổ có đường nét rõ.
• Giữ lá ở mỗi nhánh: không tỉa trụi lá trong nhánh; nhánh không còn lá rất khó bật lại.

Lịch theo mùa miền Bắc

• Tháng 2 – 3: tỉa thưa, chỉnh đám tán trước mùa đọt.
• Tháng 4 – 6: ngắt đọt khi đọt dài.
• Tháng 7 – 8: tỉa thưa nhẹ cho thoáng mùa mưa.
• Tháng 9 – 10: ngắt đọt đợt sau, tỉa giữ dáng.
• Tháng 11 – 1: hạn chế tỉa mạnh.

Các bước làm gọn một cành thác đổ

1. Nhìn cành từ bên cạnh: cành đẹp có các đám tán cách quãng, nhỏ dần về phía đầu cành.
2. Tỉa nhánh mọc thẳng lên và thẳng xuống.
3. Ngắt đọt chỗ vượt đường viền.
4. Làm sạch mặt dưới cành để thấy rõ đường cong.
5. Tỉa thưa bên trong mỗi đám tán.

Sai lầm thường gặp

• Xén bằng kéo to: đầu lá kim nâu, tán dày ngoài chết trong.
• Để tán dày bí suốt mùa nồm: nấm, khô cành trong.
• Tỉa trụi nhánh: nhánh chết.

Sâu bệnh liên quan

• Tán dày: nhện đỏ, rệp vảy, nấm.
• Lá khô tích tụ trong tán: nơi trú của sâu bệnh.

Làm sạch tán định kỳ

Sau mỗi đợt tỉa và mỗi mùa nồm, rung nhẹ cây, dùng chổi mềm hoặc nhíp gỡ bỏ lá khô mắc trong tán. Lá khô giữ ẩm, che sáng, là nơi nhện và nấm trú ẩn.

Mẹo từ kinh nghiệm

• Đầu cành thác đổ thường mạnh nhất vì nhận nhiều nắng; ngắt đọt đầu cành sớm để sức cây chia đều về phía gốc cành.
• Đứng xa nhìn tổng thể dáng "thác nước" trước khi cắt.
• Chụp ảnh trước và sau mỗi lần tỉa để rút kinh nghiệm.