Chăm linh sam mùa đông miền Bắc

Linh sam là cây của vùng nắng ấm, mùa đông miền Bắc lạnh và ẩm là thử thách lớn. Che chắn, giữ khô ráo và để cây nghỉ đúng cách giúp linh sam qua đông an toàn, xuân về ra lộc khỏe.

Chăm linh sam mùa đông miền Bắc
Dinesh Valke from Thane, India / CC BY-SA 2.0 · Nguồn ảnh

Linh sam và mùa đông

Linh sam (thường được xác định là Desmodium unifoliatum) quen khí hậu ấm nóng. Khi trời lạnh, cây ngừng sinh trưởng, có thể rụng nhiều lá. Rét đậm, rét hại kéo dài, gió bấc, sương muối có thể làm chết cành non, thậm chí cả cây chậu nhỏ. Lạnh kết hợp giá thể ẩm sũng là nguy cơ thối rễ cao nhất.

Tác phẩm thuộc Trưởng phái Bonsai Ngược. Tác giả cây và hình ảnh là Lê Thạnh - Kỷ lục gia, Dị nhân B
Ảnh: Di nhan Bonsai Nguoc / CC BY-SA 4.0 – Wikimedia Commons

Điều kiện cần

  • Nắng ban ngày, khuất gió bấc.
  • Giá thể khô ráo, chỉ hơi ẩm.
  • Không bón phân.
  • Che chắn khi rét đậm, rét hại.

Chuẩn bị (tháng 10 – 11)

  1. Bón kali theo hướng dẫn bao bì để cành chắc.
  2. Ngừng cắt tỉa mạnh để không ra chồi non trước rét.
  3. Chọn vị trí phía nam, đón nắng, khuất gió.
  4. Chuẩn bị khung che nilon, giá kê chậu.

Trong mùa đông (tháng 12 – 2)

  1. Tưới rất ít, vào buổi trưa nắng ấm; giá thể chỉ hơi ẩm.
  2. Kê chậu khỏi nền lạnh, gom các chậu nhỏ lại một chỗ.
  3. Che chắn khi rét đậm: khung nilon trong suốt quanh khu đặt cây, ban ngày nắng ấm mở bớt.
  4. Sương muối: che kín qua đêm, sáng mở ra.
  5. Không thay chậu, không cắt tỉa, không uốn.

Đầu xuân (tháng 3 – 4)

  • Rét nàng Bân, nồm ẩm vẫn còn: giữ che chắn linh hoạt, giá thể khô ráo.
  • Chỉ bỏ hẳn che chắn khi trời ấm ổn định.
  • Đợi cây ra lộc rồi mới cắt bỏ cành chết.

Sai lầm thường gặp

  • Tưới như mùa hè: rễ lạnh ẩm, thối.
  • Trùm kín nilon cả ngày nắng: nóng bí, nấm.
  • Đưa vào nhà tối cả mùa: thiếu sáng, cây yếu, rệp phát.
  • Thay chậu ngay khi trời vừa hửng ấm đầu xuân: gặp rét muộn, cây suy.

Sâu bệnh mùa lạnh

  • Rệp sáp, nhện ở cây để nơi kín.
  • Nấm mốc trong khung che ẩm.

Dấu hiệu cây bị rét hại

  • Lá thâm, rụng hàng loạt sau đợt gió mùa.
  • Đầu cành non héo, đen.
  • Cạo nhẹ vỏ: còn xanh là cành sống.

Mẹo từ kinh nghiệm

  • Một nhà kính mini làm bằng khung tre và nilon trên sân thượng là "nơi trú đông" lý tưởng cho linh sam và các cây ưa nóng khác.
  • Đặt nhiệt kế trong khu che để kiểm soát nhiệt độ thay vì đoán.
  • Rụng lá mùa đông không đáng lo nếu cành vẫn căng, vỏ xanh.
#linh sam#mùa đông#chống rét#nghỉ đông