Cứu sanh rụng lá, vàng lá, thối rễ

Vì sao sanh vàng lá, rụng lá

Sanh (thường được xác định là Ficus microcarpa) khá nhạy với thay đổi môi trường. Các nguyên nhân hay gặp:

• Thay đổi vị trí đột ngột (từ nắng vào nhà tối, từ trong nhà ra nắng gắt).
• Rét, gió bấc.
• Úng nước, thối rễ do giá thể bí.
• Khô hạn quên tưới.
• Bón phân quá liều.
• Sâu bệnh (bọ trĩ, rệp, nấm).

Chẩn đoán nhanh

1. Kiểm tra giá thể: ướt sũng, có mùi chua → nghi úng. Khô cong → thiếu nước.
2. Kiểm tra rễ: nhấc nhẹ cây, rễ trắng, chắc là tốt; rễ đen, mềm, tuột vỏ là thối.
3. Kiểm tra cành: cạo nhẹ vỏ cành nhỏ, màu xanh là còn sống; nâu khô là chết.
4. Kiểm tra lá: có đốm, có côn trùng không.
5. Nhớ lại tuần trước: có di chuyển cây, bón phân, thay chậu, có đợt rét không.

Cách xử lý theo nguyên nhân

Úng, thối rễ

1. Ngừng tưới, ngừng bón.
2. Lấy cây ra, gỡ giá thể cũ, cắt rễ thối tới phần trắng khỏe.
3. Có thể nhúng rễ vào dung dịch chế phẩm nấm đối kháng hoặc thuốc trừ nấm có đăng ký theo hướng dẫn.
4. Trồng lại vào giá thể mới, rất thoáng (nhiều trấu hun, sỏi nhẹ, ít đất).
5. Tỉa bớt cành lá để giảm thoát nước, đặt nơi sáng râm, tránh gió.
6. Tưới ít, giữ ẩm nhẹ, phun sương lá. Không bón phân cho đến khi cây ra lộc và rễ mới.

Thiếu nước

1. Ngâm cả chậu vào nước ngang mặt giá thể khoảng mươi phút.
2. Đặt nơi râm vài ngày, phun sương.
3. Cành khô hẳn thì cắt bỏ khi cây đã hồi.

Sốc vị trí, sốc nhiệt

• Đưa cây về vị trí sáng, ổn định. Không di chuyển thêm.
• Không bón phân. Đợi cây ra lộc mới.

Bón phân quá liều

• Tưới thật nhiều nước nhiều lần để rửa phân. Đưa vào chỗ râm.
• Nếu rễ đã hỏng, xử lý như thối rễ.

Thời điểm cứu cây theo mùa miền Bắc

• Mùa ấm (tháng 3 – 9): cây hồi nhanh, có thể thay giá thể, cắt rễ khi cần.
• Mùa rét: hạn chế gỡ rễ nặng; ưu tiên chuyển cây chỗ ấm, sáng, giảm tưới, chờ xuân mới xử lý triệt để (trừ khi rễ thối nặng).

Sai lầm thường gặp

• Thấy vàng lá là bón phân hoặc tưới thêm: đúng ngược với cây đang úng.
• Thay đổi nhiều thứ cùng lúc: cây yếu thêm, lại không biết cách nào hiệu quả.
• Bỏ cuộc quá sớm: sanh còn cành xanh là còn khả năng bật lộc.

Mẹo từ kinh nghiệm

• Cây đang cứu nên đặt trong "góc hồi sức": sáng, có che, kín gió, dễ theo dõi hằng ngày.
• Sanh có thể rụng gần hết lá mà vẫn sống. Chỉ cần cành còn xanh và rễ còn khỏe một phần.
• Sau khi cứu, để cây nghỉ ngơi trọn một mùa, không tỉa lá, không uốn mạnh.