Nhân giống tùng bồng lai: giâm cành
Tùng bồng lai được nhân giống chủ yếu bằng giâm cành. Cành ra rễ chậm nhưng khá chắc nếu làm đúng mùa, giữ ẩm khéo. Cành bò chạm đất còn có thể tự ra rễ – một cách "chiết tự nhiên" rất tiện.
Các cách nhân giống
Tùng bồng lai (thường được xác định là Juniperus procumbens 'Nana') là giống chọn lọc, nên nhân giống vô tính để giữ đặc điểm lùn, lá ngắn:
- Giâm cành: phổ biến nhất.
- Chiết cành bò (dâm cành xuống đất): cành bò chạm đất ẩm có thể tự ra rễ; tận dụng để có cây con khỏe.
Điều kiện chung
- Cây mẹ khỏe, sạch nhện, rệp.
- Giá thể giâm rất thoáng, sạch.
- Ẩm không khí cao, không nắng gắt.
- Kiên nhẫn.
Thời điểm ở miền Bắc
- Tháng 2 – 4 và tháng 9 – 10.
- Tránh mùa nắng nóng gay gắt và rét đậm.
Giâm cành
- Chọn cành bánh tẻ dài khoảng một gang tay.
- Giật nhẹ cành bên khỏi cành mẹ để giữ "gót" vỏ; tỉa gọn.
- Tuốt lá phần gốc.
- Có thể chấm thuốc kích rễ (theo hướng dẫn bao bì).
- Cắm vào giá thể ẩm (cát sạch, đá bọt nhỏ, đất nung nhỏ).
- Giữ ẩm bằng khay có nắp, túi nilon có lỗ thoáng; đặt nơi sáng, không nắng gắt.
- Không nhổ lên kiểm tra; khi cành ra đọt mới ổn định, kéo nhẹ thấy chắc là có rễ.
- Tập thoáng dần, rồi trồng sang chậu nhỏ.
Dâm cành bò xuống đất
- Chọn một cành bò dài, khỏe.
- Cạo nhẹ một đoạn vỏ mặt dưới cành ở chỗ sẽ chạm đất.
- Ấn đoạn đó xuống một chậu nhỏ đặt cạnh (hoặc xuống đất), dùng ghim, đá đè giữ.
- Giữ ẩm vùng tiếp xúc.
- Khi đoạn cành đã ra rễ chắc (thường sau một mùa), cắt rời khỏi cây mẹ.
Sai lầm thường gặp
- Giá thể giâm quá ẩm: thối gốc.
- Để cành giâm ngoài nắng: khô lá.
- Cắt rời cành dâm sớm: rễ ít, cây con yếu.
Sâu bệnh cần để ý
- Nấm mốc trong khay giâm: mở thoáng định kỳ.
- Nhện trên cành giâm khi khô.
Chăm cây con sau khi ra rễ
- Khi cành giâm đã có rễ chắc, mở dần nắp khay hoặc túi nilon trong khoảng một tuần để cây quen không khí khô hơn.
- Trồng sang chậu nhỏ với giá thể nhiều hạt, giữ nguyên bầu rễ non.
- Đặt nơi sáng, có che nắng gắt vài tuần, sau đó cho nắng dần.
- Bón loãng phân hữu cơ hoặc phân tan chậm khi cây ra đọt mới ổn định.
- Mỗi năm thay sang chậu lớn hơn một cỡ cho đến khi cây đủ khỏe để tạo dáng.
Mẹo từ kinh nghiệm
- Cây con từ cành dâm thường khỏe và nhanh lớn hơn cành giâm.
- Giâm nhiều cành một lúc, chọn cây khỏe nhất nuôi tiếp.
- Cây con nuôi chậu to, giá thể thoáng vài năm cho cành dài, khỏe rồi mới tạo thế thác đổ.