Sâu bệnh hại tùng kim

Nhện đỏ, rệp vảy, nấm khô ngọn và thối rễ là những vấn đề hay gặp nhất trên tùng kim. Hiểu khi nào chúng xuất hiện và xử lý sớm giúp giữ bộ lá kim xanh tươi quanh năm.

Sâu bệnh hại tùng kim
David J. Stang / CC BY-SA 4.0 · Nguồn ảnh

Tùng kim và sâu bệnh

Tùng kim (thường là các dòng Juniperus) khá khỏe khi được đặt nơi nắng, thoáng, giá thể thoát nước. Phần lớn vấn đề đến từ: tán quá dày, chỗ đặt bí, giá thể úng, hoặc không khí quá khô nóng, bụi bẩn (nhện).

Juniperus chinensis sargentii (Juniper) "Multi-Trunk" style bonsai from the Brooklyn Botanic Garden,
Ảnh: Jeffrey O. Gustafson / CC BY-SA 3.0 – Wikimedia Commons

Các đối tượng hay gặp

Nhện đỏ

  • Dấu hiệu: lá kim mất màu xanh tươi, chuyển xanh xám, vàng nhạt, có chấm li ti; nặng có tơ mảnh giữa các lá. Gõ nhẹ cành lên tờ giấy trắng, thấy chấm nhỏ li ti bò là nhện.
  • Thời điểm: khi khô nóng, hanh khô (tháng 5 – 9 nắng nóng, tháng 10 – 11 hanh khô).
  • Xử lý: phun nước mạnh rửa tán định kỳ, nhất là mặt dưới cành; tăng độ ẩm quanh cây buổi sáng; khi mật độ cao dùng chế phẩm sinh học hoặc thuốc trừ nhện có đăng ký, theo nhãn.

Rệp vảy, rệp sáp

  • Dấu hiệu: vảy nhỏ màu trắng, nâu bám trên cành, lá; cụm bông trắng trong kẽ cành; lá vàng dần.
  • Xử lý: chải bằng bàn chải mềm, lau cồn; cắt bỏ cành nhiễm nặng; dầu khoáng, chế phẩm thảo mộc có đăng ký theo nhãn.

Nấm khô ngọn, nấm lá

  • Dấu hiệu: đầu cành non chuyển nâu, khô từ ngọn vào; lá trong tán vàng, nâu loang; mạnh vào mùa nồm, mưa dầm.
  • Xử lý: cắt bỏ phần bệnh vào tới phần khỏe, khử trùng kéo; làm thoáng tán; giảm ẩm; thuốc trừ nấm có đăng ký khi nặng.

Thối rễ

  • Dấu hiệu: cả tán vàng dần, đọt không ra; giá thể ẩm lâu, có mùi; rễ nâu đen, mềm.
  • Xử lý: xem bài "Tùng kim khô ngọn, cháy lá".

Lịch theo dõi theo mùa miền Bắc

  • Tháng 2 – 4: nấm, khô ngọn mùa nồm.
  • Tháng 5 – 9: nhện đỏ khi nắng nóng; nấm, thối rễ khi mưa dầm.
  • Tháng 10 – 11: nhện đỏ khi hanh khô.
  • Tháng 12 – 1: rệp vảy ở cây đặt nơi kín.

Sai lầm thường gặp

  • Phun thuốc phổ rộng định kỳ: diệt thiên địch, nhện bùng phát mạnh hơn.
  • Không bao giờ rửa tán: bụi tích tụ, nhện phát triển.
  • Để cành bệnh trong vườn.

Khi cần dùng thuốc bảo vệ thực vật, chọn thuốc có đăng ký cho đúng đối tượng, đọc kỹ nhãn về liều lượng và an toàn. Nếu chưa chắc, hãy hỏi cán bộ bảo vệ thực vật hoặc khuyến nông địa phương.

Mẹo từ kinh nghiệm

  • "Thử giấy trắng" mỗi tuần trong mùa khô nóng: gõ cành lên giấy trắng là cách phát hiện nhện đỏ sớm nhất.
  • Kính lúp nhỏ là dụng cụ không thể thiếu với người chơi tùng.
  • Cây đặt thoáng, đủ nắng, được rửa tán định kỳ hiếm khi cần đến thuốc.
#tùng kim#sâu bệnh#nhện đỏ#khô ngọn